Python

Class

Klasë

Klasa është një shabllon për të krijuar objekte që kanë të njëjtat veti dhe veprime. E shkruan një herë klasën „Student“ dhe pastaj krijon sa studentë të duash prej saj.

Dictionary

Fjalor

Fjalori (dictionary) në Python ruan çifte çelës–vlerë brenda kllapave { }. Vlerën e gjen shpejt sipas çelësit, jo sipas pozicionit — njësoj si objekti në JavaScript.

Django

Django-ja është një framework i madh Python për ndërtimin e faqeve dhe aplikacioneve ueb. Vjen me shumë pjesë të gatshme — kyçje, panel administrimi, lidhje me databazën — që të mos i ndërtosh vetë.

f-string

F-string-u është mënyra më e lehtë në Python për të futur vlera brenda një teksti. Shkruan f para thonjëzave dhe i vendos variablat brenda kllapave { }.

Flask

Flask-u është një framework i vogël dhe i thjeshtë Python për aplikacione ueb. Fillon me shumë pak dhe i shton vetë vetëm ato që të duhen — ideal për projekte të vogla dhe për të mësuar.

Function

Funksion

Funksioni është një bllok kodi me emër që kryen një detyrë të caktuar. E shkruan një herë dhe e thërret sa herë të duash, shpesh me të dhëna të ndryshme.

Indentation

Dhëmbëzim

Dhëmbëzimi janë hapësirat në fillim të rreshtit. Në Python nuk janë vetëm për bukuri — tregojnë cilat rreshta i përkasin një if-i, cikli ose funksioni. Po i ngatërrove, merr „IndentationError“.

input()

input() e ndal programin dhe pret që përdoruesi të shkruajë diçka me tastierë. Ajo që shkruan kthehet gjithmonë si tekst (string), edhe nëse është numër.

Jupyter Notebook është një dokument ku kodi Python, rezultatet dhe shënimet qëndrojnë bashkë, në qeliza. E ekzekuton kodin pjesë-pjesë dhe e sheh rezultatin menjëherë poshtë — shumë i përdorur në mësim dhe në analizë të dhënash.

Lambda

Funksion anonim

Lambda është një funksion i vogël pa emër, i shkruar në një rresht të vetëm. Përdoret kur të duhet një funksion i shkurtër vetëm për një moment, p.sh. për renditje.

List

Listë

Lista në Python është një koleksion i renditur vlerash brenda kllapave katrore [ ]. Elementet mund t'i shtosh, t'i heqësh ose t'i ndryshosh kur të duash — është versioni i Python-it i vargut (array).

List comprehension

Listë në një rresht

List comprehension është mënyra e shkurtër e Python-it për të krijuar një listë të re nga një tjetër, në një rresht të vetëm — p.sh. për ta dyfishuar çdo numër ose për të mbajtur vetëm disa elemente.

Loop

Cikël

Cikli e përsërit të njëjtin bllok kodi disa herë, pa pasur nevojë ta shkruash sërish. Vazhdon për çdo element të një liste, ose derisa një kusht të mos vlejë më.

Method

Metodë

Metoda është një funksion që i përket një objekti ose klase dhe thirret me pikë: objekti.metoda(). P.sh. "arta".upper() e kthen tekstin me shkronja të mëdha.

Module

Modul

Moduli është një skedar Python (.py) me funksione dhe variabla që mund t'i përdorësh në skedarë të tjerë me „import“. Kështu e ndan kodin në pjesë të vogla e të rregullta.

Package

Paketë

Paketa është një grup modulesh të bashkuara në një dosje, që ndahen me të tjerët si një e tërë. Shumë paketa të gatshme — si requests ose pandas — i instalon me pip dhe i përdor menjëherë.

pandas

Pandas-i është një librari Python për të punuar me tabela të dhënash — si Excel, por me kod. Me të lexon skedarë CSV, filtron rreshta, llogarit mesatare dhe bën analiza në pak rreshta.

pip

Pip-i është mjeti që instalon paketa Python nga interneti me një komandë të vetme. Shkruan „pip install“ dhe emrin e paketës në terminal, dhe ajo shkarkohet gati për përdorim.

Python-i është një gjuhë programimi e njohur për kodin e qartë, që lexohet pothuajse si anglisht. Përdoret për ueb, analizë të dhënash, inteligjencë artificiale dhe automatizim — dhe shpesh është gjuha e parë që mësohet.

range()

range() krijon një varg numrash njëri pas tjetrit, zakonisht për ta përdorur në një cikël for. range(5) jep 0, 1, 2, 3, 4 — fillon nga 0 dhe ndalet para 5-shit.

Set

Bashkësi

Set-i në Python është një koleksion pa renditje ku çdo vlerë shfaqet vetëm një herë. Përdoret për të hequr dublikatat ose për të kontrolluar shpejt nëse diçka ekziston.

Slicing

Prerje

Slicing do të thotë të marrësh vetëm një pjesë të një liste ose teksti, me [fillimi:fundi]. Fundi nuk përfshihet: lista[1:3] jep elementet 1 dhe 2.

Tuple

Tuple-i është si një listë, por nuk mund të ndryshohet pasi krijohet. Shkruhet me kllapa të rrumbullakëta ( ) dhe përdoret për të dhëna që duhet të mbeten fikse, si koordinatat.

Variable

Variabël

Variabla është një emër që i jep një vlere, që ta ruash dhe ta përdorësh më vonë në program. Vlera mund të ndryshojë ndërsa programi punon — prandaj quhet „variabël“, pra e ndryshueshme.

Virtual environment

Mjedis virtual

Mjedisi virtual është një dosje e veçantë ku çdo projekt Python i mban paketat e veta, pa i përzier me projektet e tjera. Kështu një projekt mund të përdorë një version të paketës, e tjetri një version tjetër.

While loop

Cikli while

Cikli while e përsërit kodin për sa kohë një kusht është i vërtetë. Përdoret kur nuk e di paraprakisht sa herë do të përsëritet — por kujdes: nëse kushti nuk bëhet kurrë false, cikli nuk mbaron kurrë.